Tatlı Su Akvaryumlarında pH ayarı !
Bir aquaristin en büyük sorunlarından
biri mevcut PH değerinin korunmasıdır. Çoğu hobici ise PH' ı
etkileyen faktörlerin bilincinde değildir. PH söz konusu olduğunda
kararlığı yani sabit seyretmesi en önemli koşullardan biridir. Her
ne kadar örnek balık için 7.0 değeri optimal bir değer olsada aynı
balık 6.6 ile 7.4 değerleri arasında yaşamayı başarabilir, hatta
6.2 ile 7.8 de hayatını idame ettirebilir. Bir hobici olarak PH
değerindeki salınımları önlemek için çaba sarfetmemiz gerekiyor.
Örneğin 7.0 PH ı tercih edilen bir balığı 6.6 le 7.0 arasynda
değişen oranlarda yaşatmaktansa sabit bir 6.6 değerinde yaşatmak
daha uygundur.
Tamponlama sisteminizi toplam sertliği ölçerek
belirleyebilirsiniz. Değeriniz 4 ile 6 dH yada üstünde ise
tankınızda PH değerini sabit tutacak tamponlama sisteminiz
yeterlidir denilebilir. Eğer değeriniz 4 dH ın altında ise
muhtemelen PH değeriniz düşecektir. Yüksek PH değerleri için dh (
toplam sertlik ) 6 ile 12 değerleri arasında olmalıdır. Çoğu
aquarist sudaki karbonat ve kalsiyum miktarını öğrenmek için
karbonat sertliğini ölçer. Aynı zamanda bu test sistemin tampon
seviyesinin de test edilmesine yarar. Test sonrasında çıkan
sonuçlar eğer 75 - 100 mg/lt ise tamponlama genel olarak
akvaryumlar için yeterli düzeyde denilebilir. Eğer test sonucunuz
100-200 mg/lt ise PH değerinizin yükseleceğini ummalısınız.
Şansınız varsa suyunuzda çözünmüş durumda mineraleriniz PH ın
stabil kalmasını sağlayabilir. Bu mineraller suda toplam sertliği
inşaa ederler. Akvaryumunuzda PH ınızı toplam sertlik parametresi
ile kontrol etmiyor iseniz geçmişte yaşanan PH değişiminin
miktarını belirleyemezsiniz. Anca toplam sertliği ölçerek PH
üzerinde oynama yaptıktan sonra değerin sabit kalacağından emin
olabilirsiniz. Bazı doğal süreçler örneğin balıkların solunumu
dışkıların bozunması suda tampon görevi gören bikarbonatları
nötralize edebilir. Aquarist tampon sistemini korumak ve toplam
sertliği yukarı çekmek için düzenli su değişimleri ve bakım ile
gerçekleştirebilir. Rutin akvaryum bakımları aksatıldığında kumda
ve filtre süngerinde biriken artıklar fosfat oranının artmasına
yol açar. Serbest fosfat iyonları ise kalkerli tamponlama
metaryallerini başlayarak akvaryumda kalsiyum oranını düşürürler
böylece suyun PH dengesini sabit tutmak zorlaşır. Bu yüzden filtre
temizliği ve kum yüzeyinin sifonlaması çok önemlidir.
Peki balığınız için çok özel PH değerlerini nasıl sağlayacağız?
Çeşme suyunun PH değerinin yukarı çekilmesi için bir çok ürün
bulunmaktadır. Aynı zamanda ayarlama yapabilmeniz için PH düşürücü
ürünlered ihtiyacınız olacak. Eğer PH `ı yüksek seviyelerde stabil
olarak tutmak isterseniz mercan kırığı kullanmanız gerekir. Kırık
mercanınızı mevcut kumunuzun altına serebilirisiniz. Yaklaıyk
25litre suya 0.5 Kg mercan kırığı ile PH değerinizi 7.6 da
tutabilirsiniz. Bazı aquaristler ise dış filtreye bu malzemeyi
koymayı tercih ederler. Bu yöntem ile çok büyük miktarlarda mercan
kırığı kullanılamadığı için sadece PH ın ufak ayarlamalarında
kullanılabilir. Eğer bu yöntemleri kullanmak istemiyorsanız
marketlerde satılan PH düşürücü ve yükselticilerden edinmeniz
gerekmektedir. Ancak bu yöntemler suyun sertliğini çok çabuk
değiştireceğinden uzman biri tarafından kullanılmıyorsa çok
tehlikeldirler. Yüksek Ph için birçok çeşme suyu herhangi bir
ayarlama gerektirmez ama yinede mercan kırığı kullanılarak
akvaryumun tampon sistemine yardım ederek PH ın yüksek seviyede
tutunmasını sağlayabiliriz.
PH değerini düşürmek ise daha hassas bir iştir. Sadece PH düşürücü
eklemek işe yaramayacaktır. Siz PH düşürücü ekleseniz bile kısa
sürede tamponlama sistemi PH ı eski seviyesine geri döndürecektir.
Bu yüzden sudaki tamponlama iyonlarının uzaklaştırılması
gerekmektedir. Bunun yapmanın en kolay yolu ise bir su arıtım
cihazı edinmektir. Bahsi geçen ünite suyun iyonlarını reçine ile
değiş tokuşa uğratır, sonuçta çıkan su tamponlama yeteneğine sahip
tuzdan ve minerallerden arınmıştır. Piyasada akvaryum için
geliştirilmiş birçok arıtım cihazları bulunmaktadır. Bu metod
sadece suyun PH' ının ve tamponlama sisteminin düşürülmesi için
kullanılabilir. Bazı aquaristler dış filtrelerinde yada kumun
altında peat kullanarak suyu yumuşatırlar, bu da etkin bir
çözümdür ancak biraz karışık bir süreçtir, ama sonuçları zor
tahmin edilebilir ve tecrübesiz kullanıcılara uygun değildir.
Son olarak Aquaristlerin ancak % 5 suyun PH değerleri ile
oynarlar, birçok aquarist ise çeşme suyunun PH değerini yeterli
bulur. Akvaryumuzda yapacağınız rutin bakımlar PH değerinizin
kararlı yapıda olmasını sağlayacaktır. Kararlı PH ise balık
sağlığı için çok önemlidir.